कञ्चनपुर। वन तथा वातावरण तथा कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्री गिता चाैधरीले Shuklaphanta National Park को अनुगमन गर्दै संरक्षण गतिविधि र व्यवस्थापन अवस्थाबारे स्थलगत जानकारी लिनुभएको छ।
कञ्चनपुर जिल्लामा पर्ने उक्त राष्ट्रिय निकुञ्जमा पुगेर मन्त्री चौधरीले संरक्षण, व्यवस्थापन तथा समुदायसँगको समन्वयका विषयमा सरोकारवालासँग छलफल गर्नुभएको हो। अनुगमनका क्रममा निकुञ्जका संरक्षण अधिकृत चन्द्रशेखर चौधरीले मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व न्यूनीकरण, वन्यजन्तुको बासस्थान व्यवस्थापन, चोरीसिकारी नियन्त्रण तथा घाइते एवं समस्याग्रस्त वन्यजन्तुको उद्धार कार्य प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन भइरहेको जानकारी गराउनुभएको थियो।
निकुञ्ज प्रशासनका अनुसार पछिल्लो समय हात्ती, बाघ लगायतका वन्यजन्तु मानव बस्ती नजिक आउँदा स्थानीयमा त्रास र क्षतिको समस्या देखिँदै आएको छ। यस्तो अवस्थालाई नियन्त्रण गर्न निगरानी प्रणाली सुदृढ बनाइएको, उद्धार टोली सक्रिय राखिएको र स्थानीय समुदायसँग सहकार्य बढाइएको जनाइएको छ।
अनुगमनपछि मन्त्री चौधरीले मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व न्यूनीकरणलाई अझ प्राथमिकतामा राख्न निर्देशन दिँदै दीर्घकालीन समाधानका लागि वैज्ञानिक व्यवस्थापन आवश्यक रहेको बताउनुभयो। उहाँले निकुञ्ज आसपासका समुदायलाई संरक्षणसँग जोड्दै पर्यापर्यटन (इको–टुरिज्म) मार्फत आयआर्जन वृद्धि गर्न विशेष कार्यक्रम ल्याउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो।
“संरक्षण र विकास सँगसँगै अघि बढ्नुपर्छ,” मन्त्री चौधरीले भन्नुभयो, “स्थानीय जनताको सहभागिता र लाभ सुनिश्चित नगरी संरक्षण दीगो हुन सक्दैन।”
यस अवसरमा निकुञ्ज क्षेत्रमा सञ्चालित पूर्वाधार, पर्यटक सुविधा तथा भावी योजनाबारे पनि मन्त्रीलाई जानकारी गराइएको थियो। निकुञ्ज प्रशासनले पर्यटन प्रवर्द्धनसँगै संरक्षणलाई सन्तुलनमा राख्दै अघि बढ्ने योजना रहेको जनाएको छ।
सरकारले वन्यजन्तु संरक्षणसँगै मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व न्यूनीकरणलाई प्राथमिकतामा राखेको सन्दर्भमा मन्त्री चौधरीको यो अनुगमनलाई महत्वपूर्ण रूपमा हेरिएको छ। स्थानीय तह, निकुञ्ज प्रशासन र समुदायबीच सहकार्य सुदृढ गर्दै द्वन्द्व व्यवस्थापनमा दीर्घकालीन समाधान खोज्ने दिशामा पहल आवश्यक रहेको सरोकारवालाहरूको भनाइ छ।