चालु आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ को दोस्रो त्रैमाससम्म वाणिज्य बैंकहरूको कुल नाफा ३० अर्ब रुपैयाँ नाघेको छ। बैंकहरूले सार्वजनिक गरेका वित्तीय विवरणअनुसार हाल सञ्चालनमा रहेका २० वाणिज्य बैंकले उक्त अवधिमा ३० अर्ब ५९ करोड ३९ लाख ७ हजार रुपैयाँ नाफा आर्जन गरेका छन्।
यो नाफा गत आर्थिक वर्ष २०८१/०८२ को सोही अवधिको तुलनामा यथावत् रहँदा पनि नाफामा दोहोरो अंकको वृद्धि देखिनु बैंकिङ क्षेत्र क्रमशः स्थिरतातर्फ उन्मुख भएको संकेतका रूपमा हेरिएको छ।
कर्जामा सुधार र लागत व्यवस्थापनको प्रभाव
विश्लेषकहरूका अनुसार पछिल्लो समय कर्जाको मागमा देखिएको क्रमिक सुधार, ब्याज आम्दानीमा वृद्धि तथा खराब कर्जा (NPL) नियन्त्रणमा आउनु नाफा बढ्नुका प्रमुख कारण हुन्। अघिल्लो आर्थिक वर्षमा तरलता व्यवस्थापन, उच्च ब्याजदर र कर्जा विस्तारमा देखिएको सुस्तताले बैंकहरूको नाफामा दबाब परेको थियो। तर चालु आर्थिक वर्षमा ब्याजदर स्थिर हुँदै जानु र कर्जा प्रवाह विस्तार हुनु बैंकहरूको आम्दानी बढ्ने आधार बनेको देखिन्छ।
यससँगै सञ्चालन खर्च नियन्त्रण, डिजिटल बैंकिङ सेवा विस्तार र गैर–ब्याज आम्दानी (शुल्क, कमिसन आदि) मा भएको वृद्धिले पनि नाफा बढाउन योगदान दिएको विश्लेषण गरिएको छ।
प्रति बैंक औसत नाफा बढ्दो छ। उपलब्ध तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमाससम्म प्रति वाणिज्य बैंक औसत नाफा करिब १ अर्ब ५३ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा प्रति बैंक औसत नाफा करिब १ अर्ब ३७ करोड रुपैयाँ मात्र रहेको थियो। यसले बैंकहरूको समग्र वित्तीय कार्यक्षमता मजबुत हुँदै गएको संकेत गर्छ।
समग्र अर्थतन्त्रमा प्रभाव
बैंकिङ क्षेत्रको नाफा बढ्नु समग्र अर्थतन्त्रका लागि पनि सकारात्मक संकेत मानिन्छ। बैंकहरू सबल बन्दा कर्जा प्रवाह क्षमता बढ्ने, निजी क्षेत्रको लगानी प्रोत्साहित हुने र आर्थिक गतिविधि चलायमान हुने अपेक्षा गरिन्छ। यद्यपि, अझै पनि रियल इस्टेट र केही व्यवसायिक क्षेत्रमा कर्जा जोखिम कायमै रहेकोले सावधानी अपनाउनुपर्ने चुनौती भने कायम रहेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।
आगामी दिनमा आर्थिक गतिविधि विस्तार हुँदै गएमा र कर्जा असुली अवस्था थप सुधार भएमा चालु आर्थिक वर्षको अन्त्यसम्म बैंकहरूको नाफा अझै बढ्ने सम्भावना रहेको बैंकिङ क्षेत्रका जानकारहरू बताउँछन्। तर, ब्याजदर, मौद्रिक नीति र समग्र आर्थिक वातावरणले बैंकहरूको नाफामा कति प्रभाव पार्छ भन्ने कुरा आगामी त्रैमासिक विवरणले स्पष्ट पार्नेछ।
