काठमाडौँ । निजी क्षेत्रका प्रभावशाली व्यवसायी शेखर गोल्छा नियन्त्रणमा परेसँगै नेपालको कर्पोरेट जगत् र नियामक निकायबीचको सम्बन्धमाथि फेरि प्रश्न उठ्न थालेको छ। केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (सीआईबी)ले उनलाई अनुसन्धानका लागि नियन्त्रणमा लिनु केवल एउटा व्यक्तिगत मुद्दा नभई, सम्भावित रूपमा ठूला आर्थिक अभ्यासहरूको परीक्षणको सुरुवात मानिएको छ।
सीआईबी स्रोतले जनाएअनुसार गोल्छामाथि विवादित व्यवसायी दीपक भट्टसँगको सम्बन्ध, वित्तीय कारोबारको पारदर्शिता र विशेषगरी ‘इन्साइडर ट्रेडिङ’ जस्तो गम्भीर आरोपको कोणबाट अनुसन्धान भइरहेको छ। यदि यो आरोप पुष्टि भयो भने, यसले नेपालको सेयर बजारमा लामो समयदेखि उठ्दै आएको “सूचनाको असमान पहुँच” सम्बन्धी बहसलाई थप तीव्र बनाउनेछ।
विश्लेषकहरूका अनुसार, यो घटनाले तीन वटा मुख्य सन्देश दिन्छ: पहिलो, नियामक निकायहरू अब ठूला नामहरूमाथि पनि सक्रिय रूपमा अनुसन्धान गर्न तयार देखिएका छन्। यसले ‘कोही पनि कानूनभन्दा माथि छैन’ भन्ने सन्देश दिन खोजिएको संकेत गर्छ।
दोस्रो, निजी क्षेत्रभित्रै पारदर्शिता र सुशासनको बहस पुनः चर्किन सक्छ। यदि व्यवसायीहरूबीचको ‘कनेक्सन’ ले बजारलाई प्रभावित पार्ने अवस्था देखियो भने, त्यसले लगानीकर्ताको विश्वासमा प्रत्यक्ष असर पार्नेछ।
तेस्रो, सेयर बजारको विश्वसनीयता। इन्साइडर ट्रेडिङको आरोपले बजारको निष्पक्षता माथि प्रश्न उठाउँछ। यदि यस्ता गतिविधि नियन्त्रणमा आएनन् भने साना लगानीकर्ता सबैभन्दा बढी मारमा पर्ने खतरा रहन्छ।
हाल गोल्छालाई प्रारम्भिक अनुसन्धानका लागि नियन्त्रणमा राखिएको छ भने प्रहरीले थप प्रमाण संकलन र कानुनी प्रक्रिया अघि बढाइरहेको जनाएको छ। तर यो प्रकरणले दीर्घकालमा नेपालको वित्तीय अनुशासन, नियमन क्षमता र निजी क्षेत्रको नैतिकताको स्तर कति मजबुत छ भन्ने कुराको परीक्षण गर्ने निश्चित छ।
