काठमाडौं। माघ २०८२ मा अधिकांश बैंकहरुले ब्याजदर घटाएको अवस्थामा पनि प्राइम कमर्सियल बैंकले ब्याजदर ४.२५ प्रतिशत बाट ४.४० प्रतिशतमा बढाएको निर्णयले अर्थपूर्ण संकेत दिन्छ। यसको विश्लेषण तत्वगतरूपमा यसप्रकार छ :

* प्रतिस्पर्धात्मक रणनीति र ग्राहक आकर्षण:

– धेरै बैंकहरु ब्याजदर घटाइरहेका बेला प्राइमले बढाउनुको ठूलो उद्देश्य निक्षेप (डिपोजिट) आकर्षित गर्ने हो । जब औसतदर घट्दो ट्रेन्डमा हुन्छ, त्यहाँ उच्च प्रतिशत दर राख्ने बैंक ग्राहकका लागि बढी आकर्षक विकल्प बन्न सक्छ।

 यो बैंकलाई लाभ हुन्छ, नयाँ निक्षेप वृद्धि र सम्पूर्ण ग्राहक आधार विस्तारमा मद्दत ।

तरलता सन्तुलन र पूँजी आवश्यकता

– बैंकरहरुका अनुसार, नेपालमा तरलता (Liquidity) को स्तर धेरै उच्च छ । यस्तो अवस्थामा बैंकहरूले सामान्यतया ब्याजदर घटाउँछन् ताकि पूँजी सस्तोमा उपलब्ध रहोस् । तर प्राइमले उच्चदर राखेर आफ्नो फन्ड हेभी (Funds-heavy) संरचना सन्तुलनमा ल्याउन चाहेको हुन सक्छ, विशेष गरी आगामी समयमा ऋण (लोन) वृद्धिको तयारीका लागि ।

बैंकका आन्तरिक रणनीतिक योजना:

– प्राइम कमर्सियल बैंकले आफ्नो फाइनान्सियल पोर्टफोलियो मजबुत बनाउने र डिपोजिटर विश्वास बढाउने उद्देश्यले ब्याजदर बढाएको हुन सक्छ । यसले अर्थशास्त्रमा सकारात्मक सिग्नल दिन सक्छ कि बैंक स्थिर र दीर्घकालीन सम्बन्ध बनाउन चाहन्छ।

बैंकिङ वातावरणको विपरीत चलन

– प्रायः बैंकहरू ब्याजदर घटाउँदा अन्ततः लोन दर पनि न्यून बनेको बजारमा देखा पर्छ । तर प्राइमले यसको विपरीत गर्दै अपने ब्याजदर बढाउनुको अर्थ केहि विशेष रणनीतिक लक्ष्य हुनसक्छ जस्तै:

• बैंकलाई लघु अवधिमा अधिक फन्ड प्राप्त गर्ने,

• प्रतिस्पर्धी बजारमा अन्य बैंकसँग अलग पहिचान बनाउने,

• सम्भावित कर्जा माग बढ्नेशक्ति अनुसार अग्रिम तयारी,

मुद्द्ति र ग्राहक अपेक्षा

केही अवस्थामा बैंकहरूले लामो अवधि योजनाहरूको लागि सामान्यतया उच्च ब्याजदर राख्छन्। प्राइमले पनि निक्षेपका निश्चित अवधिहरूमा आकर्षक दर प्रस्ताव गर्न खोजेको हुनसक्छ, जसले ग्राहकहरूलाई लामो अवधि बचतका लागि प्रोत्साहित गर्दछ।

“प्राइम कमर्सियल बैंकले ब्याजदर बढाउनु केवल साधारण निर्णय होइन, यो बैंकको प्रतिस्पर्धात्मक रणनीति अर्को बैंकहरू भन्दा अलग बन्न, निक्षेप वृद्धि गर्ने, र आर्थिक वातावरणमा टिकिरहने योजना हो । अधिकांश बैंकहरूको विपरीत यस्तो निर्णयले ग्राहकलाई आकर्षित गर्ने र दीर्घकालीन सम्बन्ध बनाउने अवसर प्रदान गर्दछ।”